Kennisbank · praktische verdieping
Resthardheid waterontharder: moet je echt naar 0 °dH?
Kort antwoord: voor de meeste huishoudens die bewust voor maximale ontharding kiezen, vinden wij een instelling rond 0 °dH prima. Je krijgt dan de minste kalkbelasting en het typische zachte, wat gladdere gevoel onder de douche. Vind je dat gevoel of de smaak minder prettig, dan is 1–2 °dH resthardheid ook een uitstekende keuze. De kalkbelasting blijft dan zeer laag, terwijl er een kleine hoeveelheid calcium en magnesium in het water achterblijft. Belangrijk is vooral dat je een toestel kiest waarbij de resthardheid eenvoudig kan worden bijgesteld.
Wil je weten welke hardheid en uitvoering bij jouw woning passen?
Start de keuzehulp →
Wat is resthardheid?
Resthardheid is de hoeveelheid hardheid die na behandeling nog in het water zit. Waterhardheid wordt meestal uitgedrukt in Duitse hardheidsgraden (°dH) en wordt vooral bepaald door opgelost calcium en magnesium.
Komt er bijvoorbeeld 10 °dH binnen en meet je na de waterontharder 2 °dH, dan is 2 °dH de resthardheid. Die waarde kan bewust zijn ingesteld door een klein deel onbehandeld water bij te mengen. Is de uitgaande hardheid onverwacht hoger dan ingesteld, dan kan controle van de instelling of werking nodig zijn.
Wil je weten hoe hard het water vóór de ontharder is? Bekijk dan waterhardheid op postcode. Gebruik een postcodewaarde als indicatie; een meting in de woning geeft de werkelijke situatie op dat moment.
Wat betekent 0 °dH?
Een meting rond 0 °dH betekent dat een geschikte hardheidstest nauwelijks nog calcium- en magnesiumhardheid aantoont. Het betekent niet dat alle mineralen en opgeloste stoffen uit het drinkwater zijn verdwenen.
Dat verschil is belangrijk. Water uit een gewone ionenwisselaar is geen gedestilleerd of gedemineraliseerd water. De ontharder wisselt vooral calcium en magnesium uit tegen natrium; andere opgeloste stoffen blijven grotendeels aanwezig.
Ons advies: 0 °dH of toch 1–2 °dH?
Wil je maximaal profiteren van ontharding en zo weinig mogelijk kalkaanslag, dan vinden wij ongeveer 0 °dH een prima instelling. Veel mensen kiezen juist daarom voor een waterontharder: zo min mogelijk kalk op douchewanden, kranen en apparaten.
Toch hoeft 0 °dH niet voor iedereen de prettigste persoonlijke instelling te zijn. Sommige mensen vinden volledig onthard water in het begin wat anders smaken of ervaren onder de douche een duidelijk gladder gevoel. In dat geval vinden wij 1–2 °dH resthardheid een heel goed alternatief. Er blijft dan een kleine hoeveelheid calcium en magnesium aanwezig, terwijl de kalkbelasting nog steeds sterk is verminderd.
Dit gaat niet om een bijzondere “structuur” van het water. De mineralensamenstelling verandert en zacht water reageert anders met zeep. Daardoor kunnen smaak en het gevoel op de huid anders worden ervaren.
Hoe werkt het instellen van resthardheid?
Bij veel ionenwisselaars kan een kleine hoeveelheid onbehandeld leidingwater worden bijgemengd met het volledig ontharde water. Daarmee bepaal je hoeveel hardheid er na het toestel overblijft.
Zet je de menging dicht, dan kun je bij een goed werkende installatie rond 0 °dH uitkomen. Open je de daarvoor bedoelde mengvoorziening iets, dan kun je bijvoorbeeld naar 1 of 2 °dH gaan. Hoe de instelling precies werkt verschilt per toestel.
Wij vinden het daarom een belangrijk pluspunt als je de resthardheid zelf eenvoudig kunt bijstellen met een daarvoor bedoelde regeling en volgens de voorschriften van de fabrikant. Dan kun je thuis ervaren welke instelling je het prettigst vindt, zonder dat je meteen aan één vaste resthardheid vastzit.
Waarom kan 1–2 °dH prettiger zijn?
Water met een kleine resthardheid bevat nog een beetje calcium en magnesium. Mineralen kunnen invloed hebben op de smaak van drinkwater en smaakvoorkeur verschilt per persoon. Wie jarenlang harder leidingwater gewend is, kan volledig onthard water daarom in het begin anders vinden smaken.
Ook onder de douche merk je verschil. Zeep schuimt gemakkelijker in zacht water en de huid kan daardoor gladder aanvoelen. Dat gladde gevoel betekent niet automatisch dat er nog zeep op je huid zit; het is een bekend verschil tussen hard en zacht water.
Sommige mensen vinden dat zachte, gladde gevoel juist prettig en kiezen na verloop van tijd voor 0 °dH. Anderen houden liever een kleine resthardheid van ongeveer 1–2 °dH. Wij vinden beide keuzes technisch verdedigbaar als het toestel en de installatie daarvoor geschikt zijn.
Wat betekent 0, 1 of 2 °dH voor kalkaanslag?
Hoe lager de resthardheid, hoe minder calcium en magnesium beschikbaar zijn om kalkaanslag te vormen. Rond 0 °dH is die kalkbelasting het kleinst.
Bij 1–2 °dH blijft de hardheid nog steeds zeer laag. In de praktijk zal de kalkbelasting daardoor veel kleiner zijn dan bij onbehandeld leidingwater, maar niet letterlijk nul. Wie ieder beetje kalk zoveel mogelijk wil voorkomen, kiest dus eerder voor 0 °dH. Wie iets resthardheid prettiger vindt smaken of aanvoelen, levert met 1–2 °dH maar beperkt in op het onthardingseffect.
Wat verandert er in het water door ionenwisseling?
Bij een gewone natrium-ionenwisselaar worden calcium- en magnesiumionen uitgewisseld tegen natriumionen. Hoe harder het inkomende water is en hoe verder je onthardt, hoe groter die verandering.
Dat is iets anders dan alle mineralen uit het water halen. Vitens legt dit werkingsprincipe ook uit. Moet je om medische redenen streng op natrium letten, bespreek het gebruik van onthard drinkwater dan met je behandelaar en laat de leverancier uitleggen wat de ontharder in jouw situatie verandert.
Is zeer zacht water veilig?
Alleen het getal in °dH is niet genoeg om de veiligheid van een complete drinkwaterinstallatie te beoordelen. Ook de gebruikte materialen, correcte aansluiting, terugstroombeveiliging, hygiëne en onderhoud van het toestel zijn belangrijk.
Daarom zien wij 0, 2 of 3 °dH niet als een los “veiligheidsgetal”. Laat een installateur die een minimale resthardheid adviseert uitleggen waarop dat advies is gebaseerd. Lees daarnaast onze pagina over veiligheid, onderhoud en levensduur.
Hoe meet je de resthardheid?
Gebruik een test die totale waterhardheid meet en geschikt is voor het lage bereik dat je verwacht. Een druppeltest is hiervoor vaak praktisch: je telt het aantal druppels volgens de gebruiksaanwijzing totdat de kleur omslaat.
Laat vóór de meting eerst voldoende vers water stromen en noteer waar je hebt gemeten. Meet bij voorkeur zowel de inkomende hardheid als het water na de ontharder. Een TDS- of geleidbaarheidsmeter meet iets anders en kan niet aantonen dat de resthardheid bijvoorbeeld 0 of 2 °dH is.
Wijkt de waarde onverwacht af? Herhaal de meting eerst. Blijft het verschil bestaan, controleer dan de instelling en werking van het toestel in plaats van willekeurig aan het mengventiel te draaien.
Kies een toestel waarbij je de resthardheid kunt bijstellen
Wij zouden bij aankoop controleren of de resthardheid eenvoudig instelbaar is. Je weet vooraf namelijk niet altijd of je 0 °dH het prettigst vindt of liever een kleine resthardheid van 1–2 °dH houdt.
Een praktische aanpak is om te beginnen met de instelling die bij jouw doel past. Wil je maximale kalkreductie, dan kun je rond 0 °dH starten. Vind je de smaak of het douchegevoel niet prettig, dan kun je iets hardheid bijmengen. Andersom kan ook: begin bijvoorbeeld op 1–2 °dH en zet hem later verder richting 0 als je juist het volledig zachte water prettig vindt.
Vraag vóór aankoop daarom niet alleen “hoe zacht maakt deze ontharder het water?”, maar ook “kan ik de resthardheid later zelf eenvoudig aanpassen?” Laat bij oplevering bovendien de inkomende en uitgaande hardheid meten, zodat je weet wat de gekozen instelling werkelijk doet.
Voor de juiste toestelgrootte kun je verder lezen over capaciteit van een waterontharder. Wil je verschillende technieken vergelijken, bekijk dan de soorten waterontharders.
Veelgestelde vragen
Is 0 °dH hetzelfde als gedestilleerd water?
Nee. 0 °dH zegt dat een hardheidstest nauwelijks calcium- en magnesiumhardheid aantoont. Andere opgeloste stoffen blijven bij gewone ionenwisseling grotendeels in het water aanwezig.
Is 0 °dH een goede instelling?
Ja. Als je vooral zo weinig mogelijk kalk wilt, vinden wij ongeveer 0 °dH een prima keuze. Vind je volledig onthard water minder prettig smaken of aanvoelen, dan kan 1–2 °dH een goede persoonlijke instelling zijn.
Geeft 0 °dH de minste kans op kalkaanslag?
Ja, bij een goed werkende ionenwisselaar is de kalkbelasting rond 0 °dH het kleinst. Ook bij 1–2 °dH is de hardheid nog zeer laag, maar er blijft dan bewust een kleine hoeveelheid calcium en magnesium in het water.
Moet ik de resthardheid later kunnen aanpassen?
Wij vinden dat een belangrijk voordeel. Zo kun je na gebruik bepalen of je liever volledig onthard water rond 0 °dH hebt of een kleine resthardheid van ongeveer 1–2 °dH behoudt.
Techniek eerst. Merk daarna.
Wat past bij jouw woning?
De keuzehulp combineert lokale hardheid, watergebruik, piekgebruik en plaatsing. Je krijgt direct een persoonlijk technisch advies over capaciteit en uitvoering.
Ontdek wat bij mij past →